Eritrean Orthodox Tewahdo Church Saviour of the world and Mahbere Mariam Israel

፭/5 ሓምለ ዕረፍቶም ለጴጥሮስ ወለጳውሎስ / 5th June The Death of St. Peter and St. Paul (2ይ ክፋል)

             /5 ሓምለ ዕረፍቶም ጴጥሮስ ወጳውሎስ

                2ይ ክፋል

                ብርሃን ዓለም ቅዱስ ጳውሎስ

            ppeter&paulቅዱስ ጳውሎስ ትውልዱ ካብ ዘርኢ ኣብርሃም ካብ ነገደ ብንያም እዩ። ዓዲ ኣባሓጐኡ ገሊላ እዩ ነይሩ (ፊል3)። ኣቡኡን ኣዲኡን ዝሓሸ ናብራ ንምርካብ ካብ ገሊላ ናብ ቂልቂያ ከዱ። ኣብኡ ኸኣ ዕግርግር ኣብ ዝተላዕለሉ ድማ ንቂልቂያ ገዲፎም ናብ ጠርሴስ ድኅሪ ምኻዶም: ቅዱስ ጳውሎስ ኣብ ጠርሴስ ተወልደ።  ጠርሴስ ናይ ቂልቂያ ገምገም ባሕሪ ነበረት። ጠርሴስ ዋላ እኳ ኣኽራን ዝበዝኃ ከተማ እንተኾነትውን ልምዕትን ፍሪያምን ስለዝነበረት ኣብ ማእከላይ ባሕሪ ናብ ኣውሮጳን ናብ ኪልቂያን ንዝመሓላለፉ ነጋዶ ምብራቕ ማእከለይቲ ከተማ ነበረት። ብዙኅ ኢደጥበባዊ ስርሓት’ውን ይካየደላ ነበረት፡ ብፍላይ ኸኣ bምስፋይ ድኳን (ቴንዳ) ዝተፈልጠት ነበረት። ቅዱስ ጳውሎስ ኸኣ ኣብዚኣ ከተማ እዩ ነዚሞያ ኣጥርይዎ። በዚ ምኽንያት ኸኣ ነዚ ስራሕ እናሰርሐ ንካልኦት ሸኽሚ ከይኮነ ወንጌል ይሰብኽ ነበረ። ቅዱስ ጳውሎስ ናይ መጀመርያ ስሙ ሳውል እዩሳውል ማለት ውሁብ ሃብተ እግዚኣብሔር ዘእውቅ ፈዳየ ዕዳ ማለት እዩ። በዚ ስም እዚ እና ተጸውዐከኣ ከምቲ ባዕሉ ኣብ ብዙሕ ክፋላት መልእኽታቱ ገሊጽዎ ዘሎ ብሕጊ ኣቦታቱ ቃናእ ነበረ።እዚ ስለ ዝኾነ እዩ ኣብ ውሽጢ እስራኤል ዘሳድዶም ዝነበረ  ክርስቲያን ሓሊፉ  ናብ ደማስቆ ርእሰ ከተማ ሶርያ ብምኻድ ኣብኡ ዝርከቡ ክርስቲያን ናብ ቤት ማእሰርቲ ኣሕሊፉ መታን ክህቦም  ካብ ሊቀ ካህናት ናይ ፍቓድ ወረቐት ሒዙ ዝኸደ። እዚ ዝኾነ ንሱ ካብ ወገን ኣይሁድ ዝተወልደ ኣይሁዳዊ  እቲ   ስለ ሕጊ ኣቦታቱን ሕጊ ኣይሁድን ኣብ ኢዮሩሳለም ን14 ዓመታት ዝኣክል ስለ ዝተማህረ፡ ኣብ ልዕሊ እቲ ኣይሁዳዊ ምዃን ዝያዳ ደፋኢ ነገር ስለ ዝረኸበ ነቲ ኣንጻር ኣይሁድ እዩ ኢሉ ዝሓስቦ ዝነበረ ናይ ክርስትና እምነት ንምጥፋእ ስርሐይ ኢሉ ተተሓሓዞ።ኣቐዲሙ ኣብ  ቅትለት እስጢፋኖስ፡ ጸኒሑ ከኣ ናብ ደማስቆ ኣምርሐ።እንተኾነ እቲ ኣብ ህይወት ኩላትና ዓቢ  ናይ ድሕነት ስራሕ ዝሰርሕ ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ ሳውል እውን ድንቂ ዝኾነ ስርሓት ድኣ ሰርሐ።ሳውል ተሃንዲዱ ናብ ደማስቆ ኣብ ዝኸደሉ ዝነበረ ግዜ እግዚኣብሔር ኣብ ሜዳ ደማስቆ ተጓነፎ።ክርኢ ብዘይክእል መገዲ ኻኣ ንኽልቲኤን ኣዒንቱ ብዓቢ ብርሃን ገይሩ ኣዕወሮ።በዚ ዘጋጠሞ ዝሰንበደ ሳውል ጎይታይ ንስኻ መን ኢኻ ዝብል ሕቶ እዩ ኣቕሪቡ። “በሊሕ  እንተ ረገጽካ ንዓኻ እዩ ዝኸፍኣካ፡ኣነ እቲ እተሳድደኒ ዘለኻ ክርስቶስ እየ” በሎ። ብድሕሪ’ዚ መሪሖም ናብቲ ሃናንያ ዝበሃል ናይ ክርስቶስ ወደ መዝሙር ዝነበሮ ቤት ወሰድዎ።ኩነታት ሳውል ኣቐዲሙ ዝፈልጥ ሃናንያ  ናባኻ ይመጽእ ኣሎ ተቐበሎ፡ጸሊኻ ኣሕውዮ ኣጠምቆ ከኣ ምስተባህለ ኣዝዩ ሰንበደ። እንተኾነ  “እዚ ሰብ እዚ ኣብ ቅድሚ ነገስታት ኣሕዛብን ደቂ እስራኤልን ስመይ ክጸውር ዘለዎ ናተይ  ሕሩይ ኣቕሓ እዩ” ዝብል ምላሽ ካብ ኣምላኽ ተዋህቦ። ኣሜን ኢሉ ከኣ ንሳውል ኣጠመቖ(ግብ.ሃዋ 8–9)።ጳውሎስ ኢሉ ዝሰምዮ ግና ሰርግዮስ ጳውሎስ እዩ።እዚ ከኣ ናይ በርያሱስ  ስጋኡ ብተኣምራት ከጥፍኦ ናቱ ዓይነ ሕልናኡ  ብትምህርቱ ከብርሃሉ ርእዩ ኣነ ናይ ሰብ ኣፍኣዊ ኣእምርኡ ብኣፍኣዊ ጥበብ ብሩህ እንተ ገበርኩ  ኣቦይን ኣደይን  ጳውሎስ ኢሎምኒ ነይሮም፡ ንስኻ ግን  ናይ ሰብ ውሽጣዊ ኣእምሩኡ  ብውሽጣዊ ጥበብ ብሩህ እትገብር እዚ ጳውሎስ ዝብል ስም ንዓኻ እዩ ዝግባእ ኢሉ ዘወፈዮሉ እዩ (ግብ.ሃዋ13፡6-13)

St_Paulከምኡ እውን ጳውሎስ ማለት ከምቲ ኣብ ላዕሊ ዝተገልጸ ንዋይ ኅሩይ  ማለት እዩ።ንዋይ ኅሩይ  ዝበሃል ከኣ  መዶሻ እዩ። ሰውዓተ(7) መኣድናተ  ቀጥቂጡ ሓደ ከም ዝገብር ንሱ’ውን ቀጥቂጡ ሸውዓተ(7) መስተጻርራን (ተጻላእቲ)  ሰብን እግዚኣብሔርን ሰብን መላእኽትን  ሕዝብን ኣሕዛብን  ነፍስን ስጋን ሓደ ገይሩ ኣተዓሪቑ እዩ “ጳውሎስ ዓረቒ ዘውእቱ ኣምሳሊሁ ለክርስቶስ ” ከም ዝበለ ዮሓንስ ኣፈውርቅ።

ከምኡ ንዋይ ኅሩይ ዝተባህለ ሓጺን እዩ።ሓጺን ዘይኣትዎ ነገር የብሉን።ንሱ’ውን ኣብ ስጋዊ ፍትሒ፡ ኣብ መንፈሳዊ ፍትሒ እና ኣተወ ይጽሕፍ እዩ።ከምኡ’ውን ንዋይ ሕሩይ ዝተባህለ ወርቂ ፡ብሩር እዩ።ወርቂ ፡ብሩር  ንኹሉ ንዋያት ጌጽ እዩ።ንሱ እውን ኣእኳቲ ማለት እዩ፡ኣኲቶ ኣኣኲቶ  እና በለ ስለ ዝጽሕፍ ከምኡ’ውን ትፍሥኅት ማለት እውን እዩ “ተፈሣህኩ ተፈሥኁ” እና በለ ስለ ዝጽሕፍ። 

ስለዚ ቅዱስ ጳውሎስ ቀዳማይ ስሙ ሳውል ኮይኑ ኣብዚ ስም እዚ ከሎ ንክርስቲያን ዘሳጉግን  ዝኣስርን  ዝነበረ እዩ።  ጸኒሑ ግና እቲ  ጸረ ክርስትና  ኮይኑ  ንቡዛሓት ሰባት ዝገፍዕን ዝሳጉግን  ዝነበረ ሳውል ናይ እግዚኣብሔር ምሩጽ ኣቕሓ ኮነ። ብሓቂ ከምቲ እግዚኣብሔር ምሩጽ ኣቕሓ ኢሉ ዝሰመዮ ከኣ ባዕሉ እግዚኣብሔር ብዝፈልጦ ጥበብ  ምሩጽ ኣቕሓ ገይሩ ናብ ማእከል ተዃሉ ፈነዎ።ብዙሕ ግዜ ስለ ወንጌል ክርቶስ ክብል ካብ ዓዲ ናብ ዓዲ ተሰደደ።ኣብ ኣዳባባያት ከሲሶም ኣቕረብዎ።ብዘይ ፍርዲ ከኣ ንብዙሕ ግዜ ኣሰርዎ።

ከምቲ ኣብ ግብረ ሓዋርያትን ናቱ መልእኽታትን ተገሊጹ ዘሎ ከኣ ብዙሕ ሳዕን ብብዙሕ መገዲ ናይ ህይወትን መድረኽን  ብሓይሊ ኣምላኽ ተሰጊሩ ንዕኡ ዝመስሉ ናይ እምነት ጀጋኑ ዝኾኑ በዓል ጢሞትዎስ፡ፊሎምና፡ቲቶ ዝኣመሰሉ ሰባት ኣፍረየ።

ቅዱስ ጳውሎስ  ከምቲ ኣብ ሕጊ ኣቦታቱ ቀናእ ዝነበረ ኣብ ክርስትና ህይወት እውን  ኣዝዩ ብጥበብ ዝተመልአ፡ ብልሂ ሓዋርያ እዩ ነይሩ።ኣፍ ነገስታትን መራሕቲ ኣይሁድ ዝዓጸወ ናይ ሃይማኖት ሓርበኛ እዩ ።

ኣብ ክርቶስ ዝነበሮ እምነት ዓቢ ስለ ዝነበረ ከኣ ካብ ጉዕዝኡ ንድሕሪት ዘብሎ ነገር ኣይነበረን (ሮሜ8፡53-39)።

ስለዚ እምበኣር ቅዱስ ሓዋርያ ጳውሎስ  ብዙሕ መከራን ሽግርን  ሓሊፉ ብዙሕ  ኣመንቲ ዘፍረየ  14 መልእኻታት ዝጸሓፈ  ቅዱስ ኣቦዩ። ብስፍሕ ዝበለ ኣብ ገድሉ፡ ኣብ መልእኽታቱን ኣብ ግብሪ ሓዋርያትን ዝሓለፎ ሕይወት ብሰፊሑ ተገሊጹ ንረኽቦ።

ምእመናን ኣብ ሃይማኖትን ስነ ምግባርን ጸኒዖም ክነብሩ  ኣብ ኩለን መልእኽታቱ  ቀንዲ ሕመረት ሓሳባቱ እየን። ኣብ ክርስቶስን ኣብ ተዋህዶ ሃይማኖትን ለውጢ ከም ዘየለ ኣጉሊሑ ዝመሃረ  ኣሰር ኣቦታትና  ክንከይድን ክንጓዓዝን ዝመዓደ  ብርሃን ዝኾነ ሓዋርያ እዩ (ዕብ 13፡7-9)። ደኺመ ከይበለ ብድኻምን ብጻዕርን  ንምእመናን ዝጓሰየ ብገዛእ ኣእዳወ እና ጸዓረ ከኣ ንኹሉ ሰብ ኣርኣያን ናይ ግብሪ መምህርን ኮይኑ ዝሓለፈ ሓዋርያ እዩ።

bኣብ መጨረሻታ ዘመን ህይወቱ ከኣ በዚ ዕለት እዚ (5 ሓምለ) በቲ ጨካን ንጉስ ኔሮን ኣብ ሮማ ክሳዱ ንስሕለት ሰፊ ኣሕሊፉ ብምሃብ  ካብዛ ድኻምን  ከርተትንግግግግግ ዝመልኣ ዓለም ኣዕሪፉ።

ኣነስ ድሮ ክስዋዕ ቀሪበ ኣለኹ መዓልቲ ሞተይ’ውን በጺሓ እያ። ሰናይ ገድሊ  ተጋዲለ  ጉያይ ወዲኤ እየ። ነታ እምነት’ውን ሓልየያ እየ።” ከም ዝበለ ነዛ ቅድስት ሃይማኖት ክሳዕ ሞት እሙን ኮይኑ ከም ስሙ ብርሃን ኮይኑ፡ ኣበር ዘይብሉ ምሩጽ ኣቕሓ ኮይኑ ተረኺቡ ንከሓድያን ብዘሕፍር፡ ንቅድስት ተዋህዶ ኩራዓት ብዝኾነ  ኣማውታ ሞይቱ  ንቅድስት ቤተ ክርስቲያን ብርሃን ኮይኑ ሓሊፉ። ናይዞም ክልተ ቅዱሳን ሓዋርያት ዕረፍቶም ብ5(፭) ሓምለ 67 ዓመተ ምሕረ እዩ

ቅዱስ ጴጥሮስ  ኣብ መስቀል ቁልቁል ኣፉ ክሽንከር ከሎቅዱስ ሓዋርያ ጳውሎስ ድማ ብስሕለት   ሴፊ  ኣብ ሮማ (ኢጣልያ) ብትእዛዝ ንጉስ ኔሮን ተቀትለ

  ጸሎቶምን ረድኤቶምን ምስ ኩላትና ህዝበ ክርስቲያን ይኹን። ኣብ ኣሰሮም ክንጸንዕ  እግዚኣብሔር ሓይሉን ጥበቡን ይዓድለና። ኣሜን!

                ወስብሃት ለእግዚኣብሔር

                 ወለወላዲቱ ድንግል

                 ወለመስቀሉ ክቡር

                   ኣሜን!

 

 

Sorry, comments are closed for this post.